Z czego możemy dziergać?

Źródło: Pinterest

Z wybraniem włóczki odpowiedniej do kolejnego projektu jest jak z podjęciem decyzji, w co się ubrać na specjalną okazję. Czasami faktycznie wybór jest prosty. Nikt nie będzie robił przecież podkładki pod kubek z jedwabiu czy kaszmiru, ponieważ jest to zbyt szlachetne włókno, a do tego wiadomo, kosztuje. Co może ułatwić dokonanie wyboru? Na początek trzeba się zastanowić nad samym projektem – do czego będzie ten przedmiot służył, ponieważ jest to najistotniejsze. Z czego innego zrobimy chustę, sweter, kocyk dla dziecka, dywanik czy kojec dla kota. Jeżeli już określimy, czego będziemy od danej rzeczy wymagać, wtedy czas pomyśleć o surowcu, czyli włóczce. Rynek jest bogaty, od Sasa do Lasa. Każdy znajdzie włóczkę idealna do danego projektu! Ale skoro jest tak duży wybór, to i przez to decyzja jest jeszcze trudniejsza.  Jest wiele opcji. Trzeba określić nie tylko kolor i grubość,  ale przede wszystkim pochodzenie włókna. Kolor jest kwestią gustu, a o grubości włóczek  możecie poczytać tu. Dziś pora rozprawić się z pochodzeniem. Zastosowałam najbardziej oczywisty podział – włókna naturalne i syntetyczne.

Włókna naturalne

  1. Wełna

Wełna to  włókno naturalne pozyskiwane z okrywy włosowej zwierząt. Chyba dla każdego jest to oczywiste. W świecie dziewiarskim pod pojęciem „wełna” kryje się jednak wełna z owiec. Każdy inny typ wełny będzie odpowiednio wyróżniony na etykiecie – wełna z alpaki, merynosów, kaszmir czy moher. Co więcej, wełna wełnie nie równa.  Wszystkie gatunki wełny mają jednak kilka cech wspólnych. Każdy rodzaj wełny grzeje, przez co zapewnia komfort cieplny. Może być bardziej lub mniej przyjemna, ponieważ to, czy wełna „gryzie” zależy od grubości pojedynczych włókien. Dodatkowo świetnie odprowadza wilgoć i jest stosunkowo odporna na brudzenie. Ale… Przecież zawsze jest jakieś ALE. O wełnę trzeba odpowiednio dbać i niezaprzeczalnie jest to jej wada. Nie można wełnianych rzeczy wrzucić bezrefleksyjnie do pralki a potem, o zgrozo!, do suszarki. Ręka do góry komu nigdy, ale to przenigdy, nie skurczył się sweter? Przy niedużych przedmiotach pranie ręczne nie spędzi snu z powiek. Ale wełniany koc albo narzuta… Tu już nie jest tak łatwo. A z jakich zwierząt możemy pozyskać wełnę? Okazuje się, że opcji jest całkiem sporo – poniżej kilka faktów.

♥ Wełna z merynosów

Merynosy są gatunkiem hiszpańskich owiec. Hodowane są na całym świecie, ale najbardziej cenione są te z regionów Nowej Zelandii i Australii. Dlaczego są takie wyjątkowe? Ponieważ mają niezwykle delikatne włókna. Owce z tych regionów żyją w ekstremalnych warunkach i są narażone na duże różnice temperatur. Na drodze ewolucji przystosowały się do trudnych warunków. Ich runo jest gęste, a włókna wyjątkowo miękkie i delikatne. W związku z tym, że nie drapią i nie „gryzą”, są polecane także dla dzieci. Wełna Merynosów daje uczucie ciepła, a w związku z doskonałymi właściwościami higroskopijnymi (pochłaniają i odprowadzają wilgoć) jest wykorzystywana nawet do produkcji odzieży outdoorowej i dla sportowców.

♥ Wełna z alpaki

Alpaki to gatunek lam, zamieszkujące Amerykę Środkową i Południową, ale coraz częściej hodowane są w Europie.  Ich runo jest miękkie i delikatne, a dodatkowo pozbawione jest lanoliny (naturalna wydzielina wełny owczej).  Wełna posiada znakomite właściwości cieplne – zimą grzeje, latem zaś odprowadza wilgoć i pozwala skórze oddychać. Włókna dodatkowo są bardzo wytrzymałe, a przy tym zaskakująco lekkie. Istnieje powiedzenie, że sweter z alpaki będzie służył Ci całe życie. Nie wiem, na ile to prawda, ponieważ sama nie sprawdziłam J Wełna alpaki bardzo łatwo filcuje, co w zależności od punku widzenia może stanowić zaletę lub wadę. Niezależnie od tego trzeba uważać podczas pielęgnacji.

♥ Kaszmir

Kaszmir pozyskuje się z kóz kaszmirskich, hodowanych w Azji na zboczach Himalajów. Włókna są niezwykle delikatne, miękkie i przyjemne w dotyku. Dlaczego mają tak zawrotną cenę? Ponieważ proces pozyskania nie jest łatwy – kóz się nie strzyże, a jedynie czeka aż same zrzucą okrywę włosową a następnie się ją ręcznie zbiera. Nic więc dziwnego, że jest to luksusowy towar. Kaszmir posiada doskonałe właściwości termiczne, nawet cienki i, z pozoru, lekki sweterek potrafi nas ogrzać. Odprowadza wilgoć i pozwala skórze oddychać. Jednak mimo wszelkich zalet, jest bardzo mało odporny mechanicznie. Łatwo można wyrób zniszczyć, dlatego również wymaga specjalnego traktowania.

♥ Moher

Pozyskiwany jest z kóz angorskich, hodowanych w Azji. Wełna jest lekka i puszysta oraz posiada lekki połysk. Charakteryzuje się bardzo długim włóknem, przez co wyroby posiadają typowy „meszek”.  Przyznam, że znalazłam rozbieżne dane – według jednych źródeł moher łatwo filcuje, a według innych jest odporny na filcowanie. Coraz częściej występuje w mieszankach. Macie jakieś doświadczenia z filcowaniem moheru?

♥ Angora

Angorę pozyskuje się z królików angorskich hodowanych w Turcji. Włókna są wyjątkowo delikatne i jedwabiste, o długich włoskach. Jest mało odporna na przeciążania mechaniczne, dlatego nie należy jej stosować do wszystkiego. Wymaga odpowiedniej pielęgnacji, łatwo filcuje i może się rwać.

♥ Wełna wielbłądzia

Pozyskiwana z wielbłąda dwugarbnego, który głównie bytuje na stepach i pustyniach. Wielbłądy są zwierzętami bardzo odpornymi i takie same właściwości posiada ich runo. Na drodze ewolucji musiały przystosować się do trudnych warunków życia, dlatego ich okrywa włosowa jest gruba i wyjątkowo wytrzymała. Posiada znakomite właściwości termiczne oraz odprowadzające wilgoć.

  1. Jedwab

Jedwab pozyskuje się z kokonów Jedwabnika Morwowego. Włókno jest bardzo delikatne, ale przy tym wyjątkowo trwale i wytrzymałe. Charakteryzuje się perłowym połyskiem oraz „śliskim” wykończeniem. Świetnie sprawdza się latem, ponieważ bardzo dobrze odprowadza wilgoć. Jednak źle znosi prucie i ponowne przerabianie – nie wybacza pomyłek. Wymaga także odpowiedniej pielęgnacji.

  1. Bawełna

Miękkie włókna bawełniane otaczają nasiona rośliny o tej samej nazwie, uprawianej w regionach tropikalnych i subtropikalnych. Bawełnę wykorzystuje się w tekstyliach, dziewiarstwie, ale także do produkcji materiałów opatrunkowych, papieru czy nawet banknotów. Każdy bawełnę zna i chyba każdy ją lubi za świetne właściwości. Jest przewiewna, nie poci się w niej skóra, znakomicie odprowadza wilgoć i jest materiałem uniwersalnym. Polecana dzieciom i niemowlętom. Rzadko uczula, nie podrażnia, jest łatwo dostępna i stosunkowo tania. Można prać w wysokich temperaturach, suszyć w suszarkach i prasować bez obaw, bo jednak trochę się gniecie. Generalnie świetny surowiec zarówno na letnią bluzkę, kocyk, dywanik czy zabawkę dla dziecka.

  1. Len

Włókna lniane pozyskuje się z Lnu zwyczajnego. Charakteryzuje się znakomitą higroskopijnością i przewiewnością – świetnie sprawdzi się podczas upałów. Dodatkowo jest bardzo trwały i odporny. Jego właściwości doceniono już w starożytności. Nie uczula i nie podrażnia. Ale ma zasadniczą wadę – jest bardzo mało sprężysty i szybko się gniecie. Można prasować w wysokich temperaturach bez obaw – większość żelazek posiada program „len” i ma on najwyższą temperaturę. Włóczka nie nadaje się do wszystkiego – czasami jest zbyt sztywna.

  1. Bambus

Włókno pozyskiwane jest z bambusa, który rośnie zaskakująco szybko w Azji (m.in. w Chinach i Indiach). Szybki wzrost rośliny oraz jej właściwości antybakteryjne i przeciwgrzybicze pozwalają na wydajny proces produkcyjny. W ostatnich latach dominowała moda na włókna bambusowe. Czy bambus jest wyjątkowy? Jest bardzo higroskopijny i świetnie chłonie wodę. Daje to poczucie komfortu szczególnie w upalne dni. Dodatkowo wykazuje właściwości chłodzące, więc tym chętniej korzystamy z niego latem. Sama zdecydowałam się na wykorzystanie włóczki z 50% zawartością bambusa do wykonania kocyka dla syna. Włóczka jest miękka, delikatna i przyjemna w dotyku. Nie powinna uczulać i podrażniać.

Włókna syntetyczne

  1. Akryl

Nie będę ponownie się rozpisywać na temat akrylu, ponieważ napisałam cały oddzielny artykuł na jego temat – znajdziecie go tu.

  1. Poliester

Pozyskiwany na drodze syntezy chemicznej – najprościej mówiąc, jest to związek składający się z kilku estrów. Nie będę wchodzić w szczegóły. Dlaczego zyskał taką popularność? Ponieważ jest tani, wytrzymały i odporny na wiele czynników fizycznych i chemicznych. Nie traci fasonu, nie rozciąga się, można bez obaw prać, wyciskać i robić cuda wianki. Do tego wszystkiego szybko schnie i nie pochłania wilgoci. Daleko mu do ideału. Główną wadą jest niska odporność termiczna, czyli po prostu jest łatwopalny. Może stanowić zagrożenie, więc uważajcie przy ogniskach, grillach czy po prostu w kuchni. Dodatkowo, o czym już wspomniałam, nie jest higroskopijny czyli nie pochłania wody. Nie odprowadzi potu ze skóry, co bynajmniej nie jest przyjemne ani higieniczne. Polecany szczególnie na wyroby do domu – dywaniki, obrusy itp. Często występuje w mieszankach z naturalnymi włóknami, które dzięki temu zyskują większą trwałość.

  1. Poliamid

Zwany także nylonem, otrzymywany jest na drodze syntezy chemicznej. Bardzo często spotykany w tekstyliach oraz jako składnik mieszanych włóczek. Jest bardzo wytrzymały i odporny na czynniki mechaniczne jak rozciąganie, zgniatanie, wyciskanie. Świetnie się barwi, ale pod wpływem promieniowania może tracić kolor i żółknąć. Wyroby łatwo się pielęgnuje, nie wymagają specjalnego traktowania. Obecność poliamidu w mieszanej włóczce zapewnia jej większą trwałość oraz wytrzymałość. Sam poliamid jest dość sztywnym tworzywem, jednak traci tę cechę po połączeniu z naturalnymi włóknami, np. wełną lub bawełną.

  1. Wiskoza

Powstaje z celulozy, pozyskiwanej z drzew iglastych, którą poddaje się różnym procesom chemicznym. W zależności od zastosowanej metody produkcyjnej można uzyskać różne właściwości. Co cechuje wiskozę? Przede wszystkim duża przewiewność oraz zapewnienie komfortu cieplnego. Skóra będzie oddychać i nie spoci się nadmiernie. Do tego wiskoza jest lekka i przyjemna w dotyku. Szybko chłonie wilgoć i równie  szybko wysycha. Jednak posiada też ciemne strony – gniecie się i jest mało sprężysta. Może także ulegać kurczeniu, dlatego warto poświęcić chwilę uwagi podczas pielęgnacji. Mimo wszystko daje komfort użytkowania, a wyroby są przyjemne dla skóry.

Coraz częściej producenci mieszają różne włókna w celu uzyskania włóczki idealnej. Ale czy taka w ogóle istnieje? Dla każdego włóczka idealna będzie inna. Mam nadzieję, że nic ważnego mi nie umknęło i zebrałam wszystkie najbardziej popularne włókna. Mam nadzieję, że ułatwi wam to podjęcie decyzji, jaką włóczkę wybrać, żeby efekt był możliwie najlepszy.

A może znacie inne ciekawe włókna do dziergania?

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.